Pyetje &amp; Përgjigje

Në Kur’anin Famëlartë është ndaluar martesa me nënat e gjirit dhe vëllezërit/motrat e gjirit. (Nisa: 23) Po ashtu, Profeti Muhamed ﷺ ka thënë: “Ajo që është e ndaluar për shkak të prejardhjes…

A krijohet afërsi farefisnore nga gjidhënia nëse fëmija thith gjirin nga i cili nuk del qumësht?

Që të krijohet afërsia farefisnore për shkak të qumështit, është e domosdoshme që qumështi i gruas gjidhënëse të arrijë në stomakun e foshnjës. Prandaj, thithja e një gjiri…

A ka vëllazëri nga gjidhënia midis fëmijëve që një grua i ka ushqyer me gji në lindje të ndryshme, përveç fëmijëve të saj biologjikë?

Pavarësisht nëse gjidhënia ka ndodhur në të njëjtën lindje apo në lindje të ndryshme, të gjithë fëmijët që kanë pirë qumësht nga e njëjta grua…

A krijohet farefisnia e gjidhënies nga qumështi i marrë nga “banka e qumështit të gjirit”? A ndikon në dispozitë fakti që qumështet në bankën e qumështit janë të përziera?

Farefisnia e gjidhënies krijohet jo vetëm kur foshnja e thith qumështin drejtpërdrejt nga gjiri, por edhe kur qumështi i marrë nga një grua i…

A krijohet farefisni e gjidhënies nëse qumështi i një gruaje përzihet me qumësht lope, deleje ose dhie dhe i jepet një fëmije?

Që të krijohet farefisnia e gjidhënies nga qumështi i njeriut i përzier me qumësht lope apo ndonjë lëng tjetër të ngjashëm, është kusht që…

A krijohet farefisni e gjidhënies nga qumështi i hedhur në sy ose në vesh?

Që të formohet farefisnia e gjidhënies, është e domosdoshme që qumështi të arrijë në stomakun e foshnjës. Arsyeja për këtë është se qumështi…

Çfarë marrëdhëniesh mahremi krijohen përmes gjidhënies?

Personat ndërmjet të cilëve ekziston lidhja e gjidhënies (farefisnia e qumështit) janë mahrem për njëri-tjetrin, pra martesa mes tyre është përgjithmonë e ndaluar. Nga aspekti i mahremitetit, nuk ka asnjë…

A mund të martohet një person me fëmijën e babait të tij të gjirit nga një grua tjetër?

Në Kur’anin Famëlartë është ndaluar martesa me nënat e gjirit dhe me motrat e gjirit. (Nisa:23) Po ashtu, i Dërguari i Allahut ﷺ ka thënë: “Çfarë është e…

A mund të martohet një person me vëllain ose motrën nga gjidhënia të vëllait të tij?

Afërsia nga gjidhënia lind si pasojë e aktit të thithjes së qumështit midis gruas që jep gji dhe fëmijës që e thith atë. Për këtë…

Cili është statusi i çifteve që mësojnë pas martesës se janë vëllezër e motra nga gjidhënia?

Që gjidhënia të konsiderohet pengesë për martesë, duhet që akti i thithjes së qumështit të jetë i vërtetuar në mënyrë të sigurt. Sipas shumicës së dijetarëve…

A është e lejuar të merret një nënë gjidhënëse kundrejt pagesës?

Gjidhënia zë një vend shumë të rëndësishëm në kujdesin dhe rritjen e fëmijës. Për këtë arsye, në jurisprudencën islame ajo konsiderohet si një e…

Çfarë detyrimesh ka një person ndaj nënës së tij të gjidhënies?

Një nga parimet themelore të moralit islam është besnikëria dhe mirënjohja. Pas prindërve të tij biologjikë, ndër personat ndaj të cilëve një musliman duhet të…

A ka ndonjë pengesë që një grua jomuslimane ta ushqejë një fëmijë të një muslimani me gjidhënie?

Në Kur’an, kur përmenden gratë me të cilat ndalohet martesa, “nënat e qumështit” përmenden në mënyrë absolute, pa u vendosur ndonjë kusht lidhur me fenë e gjidhënëses. Megjithatë, disa…

A krijon mahrem qumështi që vjen pa lindje, vetvetiu ose përmes ilaçeve?

Te gratë, qumështi mund të vijë si pasojë e lindjes, por gjithashtu mund të shfaqet edhe vetvetiu, ose përmes stimulimit të hormonit oksitosinë, i cili…

Çfarë duhet pasur parasysh gjatë gjidhënies së një foshnje tjetër (jo biologjikisht e nënës)?

Rregullat themelore që lidhen me ushqyerjen me gji të fëmijës janë përcaktuar në Kur’an dhe Sunet. (Bekare: 233; Nisa: 23; Talak: 6; Buhari, Shehadat, 7 [2645]; Nikah, 27 [5110]; Muslim, Rada‘, 9 [1445], 12…

Cilat janë të drejtat financiare të gruas së divorcuar?

Nëse pas lidhjes së martesës ka ndodhur qëndrimi vetëm i bashkëshortëve në kushte të përshtatshme për marrëdhënie martesore ose është realizuar bashkëjetesa…

A është hallall mbështetja financiare që merr një grua, kur procesi gjyqësor i divorcit zgjat për një kohë të gjatë pa përfunduar?

Sipas Islamit, përderisa martesa vazhdon dhe, në rast shkurorëzimi, gjatë periudhës së idetit, burri është i detyruar të sigurojë mbështetjen financiare të bashkëshortes së tij. (el-Bekare, 2/233; en-Nisa,…

Kujt i takon e drejta e kujdesit ndaj fëmijëve pas divorcit?

Meqenëse që nga lindja ushqimi, përkujdesja dhe pastërtia e fëmijës, deri në një moshë të caktuar, realizohen më së miri nga nëna, e…

Kujt i takon mbështetja financiare e fëmijëve pas divorcit?

Detyrimi për të përmbushur mbështetjen financiare, pra nevojat themelore të jetesës së fëmijëve dhe të nënës së tyre, i takon babait. (Bekare: 233; e Talak:…

A është i detyruar një burrë të kujdeset për motrën e tij të pamartuar?

Allahu i Lartësuar urdhëron ndihmën dhe bamirësinë ndaj të afërmve. Në Kur’an thuhet: “Jepuni të afërmve, të varfërve dhe udhëtarit të mbetur në rrugë të…

A është e lejuar që t’i bëhet propozim martese një gruaje të cilës tashmë i është bërë një propozim nga dikush tjetër?

T’i bëhet propozim martese një gruaje, e cila tashmë ka marrë një propozim dhe ndodhet ende në fazën e vendimmarrjes, konsiderohet mekruh (e papëlqyer).…

A është e përshtatshme që të fejuarit të lidhin nikah fetar vetëm për t’u takuar më lirshëm?

Një nga veçoritë që e dallon martesën nga kontratat e tjera është fakti se zakonisht asaj i paraprin një periudhë fejesë. Gjatë kësaj…

A përfundon martesa (nikahu) e lidhur gjatë fejesës me prishjen e fejesës?

Martesa është një institucion serioz. Personat që dëshirojnë të martohen, është e përshtatshme që fillimisht të kryejnë procedurat zyrtare, e më pas…

A mund të kërkohet dëmshpërblim material dhe moral si pasojë e prishjes së fejesës?

Në fikhun islam, fejesa nuk vlerësohet si kontratë, por si premtim. (HAK, neni 1; Bilmen, Kâmûs, f. 212). Palët, gjatë periudhës së fejesës, mund të tërhiqen nga…

Çfarë është zotimi, cila është pozita i tij në fe?

Zotimi, që në arabisht shprehet me fjalën nezr, në terminologjinë e fikhut do të thotë: “që një person, edhe pse nuk është i detyruar fetarisht, ia bën…

Cilat janë kushtet që lidhen me zotimin?

Që një zotim të jetë i vlefshëm, duhet të plotësohen disa kushte si nga ana e personit që bën zotimin, ashtu edhe…

A është i vlefshëm zotimi për një gjë që nuk mund të përmbushet?

Që një zotim të jetë i vlefshëm, gjëja e zotuar duhet të jetë realisht dhe fetarisht e mundur dhe e lejuar për t’u përmbushur. (Kâsânî, Bedâ’i, 5/82‑92; el‑Fetâva’l‑Hindiyye,…

Cili është gjykimi për therjen e kurbanit të zotimit? Kush nuk lejohet të hajë nga mishi i tij?

Therja e kurbanit për atë që ka bërë zotim është detyrim (vaxhib). Nëse personi e ka lidhur këtë zotim me përmbushjen e një…

A mund të shërbehet kurbani i zotimit në dasma apo tubime të ngjashme?

Nga mishi i kurbanit të zotimit nuk është e lejuar të hajë personi që ka bërë zotimin; po ashtu nuk mund të…

Cilat janë cilësitë që duhet të ketë kurbani i zotimit?

Cilësitë që kërkohen te kafsha e kurbanit vlejnë edhe për kurbanin e zotimit. Kushtet që kërkohen te kafsha e kurbanit janë këto: …