Në fikhun islam, fejesa nuk vlerësohet si kontratë, por si premtim. (HAK, neni 1; Bilmen, Kâmûs, f. 212). Palët, gjatë periudhës së fejesës, mund të tërhiqen nga premtimi i tyre dhe ta prishin fejesën.
Nëse fejesa prishet për një arsye të justifikuar, pala tjetër nuk fiton të drejtë për dëmshpërblim. Megjithatë, nëse njëra palë e prish fejesën pa arsye të justifikuar ose bëhet shkak për prishjen e saj, pala tjetër mund të kërkojë dëmshpërblim për dëmet materiale që ka pësuar jashtë shpenzimeve të zakonshme. (Mexhelle, nenet 20, 31; Ebu Zehra, el-Ahvâlu’sh-Shahsijje, f. 37; Zuhajli, el-Fikhu’l-Islâmî, 9/6512).
Për shembull: marrja me qira e një banese për martesë, blerja e mobilieve, rezervimi i sallës së dasmës, qepja e fustanit të nusërisë, apo largimi nga puna me kërkesën e palës tjetër.
Me prishjen e fejesës, palët mund të përjetojnë nivele të ndryshme pikëllimi dhe lodhjeje emocionale; kjo është një pasojë e natyrshme e ndarjes. Për këtë arsye, prishja e njëanshme e fejesës, në vetvete, nuk është arsye e mjaftueshme për të kërkuar dëmshpërblim moral. (Zuhajli, el-Fikhu’l-Islâmî, 9/6509).
Megjithatë, nëse njëra palë ka kryer veprime që cenojnë të drejtat e personalitetit, dinjitetin dhe nderin e palës tjetër ose të familjes së saj, pala e dëmtuar fiton të drejtën për të kërkuar dëmshpërblim moral. Kjo e drejtë mbështetet në parimet themelore të Islamit lidhur me kompensimin e dëmit. (shih: Ebu Zehra, el-Ahvâlu’sh-Shahsijje, f. 37; Zuhajli, el-Fikhu’l-Islâmî, 9/6512). Nga ana tjetër, nuk është e lejuar të kërkohet dëmshpërblim duke dhënë deklarata të rreme, duke shtrembëruar të vërtetën apo duke paraqitur diçka që nuk ka ndodhur si të kishte ndodhur.
Këshilli i Lartë i Çështjeve Fetare
09.08.2023